بازار فولاد زیر فشار رکود جهانی و انتظارات تورمی داخلی
بازار جهانی فولاد در هفته گذشته همچنان کمرمق بود و سنگ آهن به ۹۵.۲۵ دلار در هر تن CFR چین کاهش یافت، اما در بازار داخلی ایران کاهش عرضه، رشد نرخ ارز و افزایش هزینه مواد اولیه، انتظارات افزایشی قیمت فولاد را تقویت کرد.
مهسا نیکدل_ پایگاه خبری «معدن نامه»: بازار جهانی فولاد و مواد اولیه در هفته گذشته همچنان با ضعف تقاضا مواجه بود. سنگ آهن به زیر ۱۰۰ دلار در هر تن CFR چین عقب نشست، در مقابل قراضه و بیلت با افزایش قیمت همراه شدند. در بازار داخلی ایران نیز کاهش عرضه، رشد نرخ ارز و افزایش هزینه مواد اولیه، انتظارات صعودی قیمت در بخشهایی از زنجیره فولاد را تقویت کرد که این شرایط فعالان بازار را به سمت خرید و انبارش بیشتر سوق داده است.
سنگ آهن همچنان زیر ۱۰۰ دلار
در بازار واردات سنگ آهن چین، قیمت سنگ آهن با خلوص ۶۱ درصد در هفته گذشته از ۹۶ دلار به ۹۵.۲۵ دلار در هر تن CFR بنادر چین رسید. با وجود رونق معاملات در بازار نقدی، بخش قابلتوجهی از فعالان بازار همچنان نسبت به چشمانداز قیمتها پس از تعطیلات هفته نخست اکتبر چین دیدگاهی نزولی داشتند.
افت سنگ آهن در شرایطی رخ داده که بازار جهانی فولاد همچنان با محدودیت تقاضا روبهروست و افزایش قیمت برخی مواد اولیه، لزوماً به معنای بهبود بنیادین تقاضا نیست. در این چهارچوب تداوم قیمت سنگ آهن در محدوده کمتر از ۱۰۰ دلار میتواند فشار بر درآمد تولیدکنندگان و حاشیه سود زنجیره فولاد را افزایش دهد.
قراضه و بیلت در مسیر صعود
بازار قراضه برخلاف سنگ آهن هفتهای افزایشی را پشت سر گذاشت. در بازار واردات قراضه ترکیه، قراضه سنگین ۲۰-۸۰ با رشد ۳ دلاری به ۴۰۳ دلار در هر تن CFR رسید. قراضه صادراتی سنگین کلاس ۲ ژاپن نیز با افزایش ۵ دلاری، ۳۱۷ دلار در هر تن فوب ثبت شد. در شرق آسیا نیز قیمت قراضه وارداتی با ۴ دلار افزایش به ۳۹۰ دلار در هر تن CFR رسید.
بیلت نیز در برخی بازارها افزایش قیمت داشت. میانگین قیمت بیلت صادراتی دریای سیاه با رشد ۱۰ دلاری به ۴۷۵ دلار در هر تن فوب رسید. در بازار واردات ترکیه نیز بیلت ۵۳۰ دلار در هر تن CFR شنیده شد که ۱۰ دلار افزایش داشت.
در جنوب شرق آسیا، بیلت وارداتی در محدوده ۴۹۵ دلار در هر تن CFR ثابت ماند. بازار داخلی چین مسیر متفاوتی داشت و قیمت بیلت با افت ۲ دلاری به ۴۴۵ دلار در هر تن درب کارخانه رسید.
در بازار ایران قیمت بیلت در هفته گذشته ثابت بود، اما انتظار افزایش قیمت در بازار همچنان جدی گزارش میشود.
میلگرد زیر سایه کاهش عرضه
در بازار مقاطع نیز روند قیمتها در بازارهای مختلف یکسان نبود. میلگرد صادراتی ترکیه هفته گذشته در محدوده ۶۲۰ دلار در هر تن فوب ثابت ماند، اما قیمت داخلی این کشور با ۵ دلار افزایش به ۶۴۰ دلار در هر تن درب کارخانه رسید. میلگرد صادراتی چین نیز با یک دلار کاهش ۵۰۲ دلار در هر تن فوب معامله شد.
در اروپا قیمت میلگرد در بازار داخلی ۶۶۵ یورو در هر تن درب کارخانه بود و تغییری نداشت. در بازار داخلی آمریکا نیز میلگرد با قیمت ۹۳۰ دلار به ازای هر شورتتن بدون تغییر باقی ماند.
در ایران کاهش عرضه در کنار انتظارات تورمی زمینه شکلگیری انتظار برای افزایش قیمت میلگرد را فراهم کرده است. تیرآهن نیز تحت تأثیر همین انتظارات افزایش قیمت را تجربه کرد.
ورق گرم: رشد داخلی در برابر ثبات جهانی
بازار جهانی ورق گرم هفتهای کمنوسان داشت. میانگین شاخص قیمت ورق گرم صادراتی چین از ۵۰۴ دلار به ۵۰۳ دلار در هر تن فوب کاهش یافت. ورق گرم صادراتی دریای سیاه در ۵۱۰ دلار ثابت ماند و ورق گرم وارداتی جنوب شرق آسیا نیز با قیمت ۵۴۳ دلار در هر تن CFR بدون تغییر معامله شد.
در بازار داخلی اروپا شاخص قیمت ورق گرم با ۵ یورو افزایش به ۷۳۰ یورو در هر تن درب کارخانه رسید. بازار آمریکا نیز شاهد رشد ۱۰ دلاری بود و قیمت ورق گرم به ۱۲۴۰ دلار به ازای هر شورتتن رسید.
در بازار ایران روند ورق گرم صعودی بود. عرضههای فولاد مبارکه در مقطعی از شدت معاملات بازار کاست، اما ارزیابی بازار این است که اثر این عرضهها کوتاهمدت خواهد بود. قیمت ورق دو میلیمتر رول مبارکه از یک میلیون و ۳۴۵ هزار ریال در روز شنبه به یک میلیون و ۳۸۰ هزار ریال در روز چهارشنبه رسید.
در بازار ورق اکسین نیز افزایش قیمت اسلب در پایان هفته به رشد قیمت ورق منجر شد. ورق سرد نیز تحت تأثیر افزایش نرخ ارز و رشد قیمت ورق گرم در پایان هفته افزایش یافت. ورق گالوانیزه نیز از افزایش نرخ ارز، ورق گرم و ورق سرد اثر گرفت و روندی افزایشی داشت.
فاصله میان بازار جهانی و داخلی
مجموع تحولات هفته گذشته نشان میدهد بازار جهانی فولاد همچنان از ضعف تقاضا رنج میبرد. قیمت سنگ آهن از ۹۶ دلار به ۹۵.۲۵ دلار در هر تن CFR بنادر چین رسید، اما قراضه سنگین ۲۰-۸۰ در ترکیه از ۴۰۰ دلار به ۴۰۳ دلار افزایش یافت و بیلت فوب دریای سیاه نیز با رشد ۱۰ دلاری به ۴۷۵ دلار رسید.
اسلب فوب دریای سیاه در ۴۷۰ دلار ثابت ماند، ورق سیاه فوب دریای سیاه در ۵۱۰ دلار بدون تغییر باقی ماند و میلگرد فوب بنادر ترکیه نیز در ۶۲۰ دلار ثابت بود. نفت برنت نیز در هفته مورد بررسی از ۹۸.۷۷ دلار به ۱۰۳.۶۶ دلار در هر بشکه رسید.
در این چهارچوب افزایش قیمت قراضه و بیلت را نمیتوان صرفاً نشانهای از رونق تقاضا دانست. بخشی از این رشد قیمت میتواند ناشی از فشار هزینهها باشد که این موضوع در صورت تداوم ضعف مصرف، توان افزایش پایدار قیمت محصولات فولادی را محدود خواهد کرد.
بازار داخلی و تقویت انتظارات تورمی
در بازار داخلی ایران تغییر نرخ تسعیر ارز بانکها یکی از رویدادهای مهم هفته بود. نرخ مورد استفاده در این تسعیر از ۱۳۵ هزار تومان به ازای هر دلار به ۱۶۵ هزار تومان افزایش یافت. این تغییر بر ارزش مانده حسابهای ارزی بانکها اثر میگذارد و بر اساس تحلیل مطرحشده در بازار، میتواند بر ظرفیت وامدهی بانکها و حجم نقدینگی اثرگذار باشد.
همزمان موضوع افزایش پرمیوم گندله به میزان ۲۰ دلار به ازای هر تن نیز به یکی از عوامل مورد توجه بازار تبدیل شده است. این افزایش هنوز اجرایی نشده اما انتشار نامه وزارت صمت درباره آن انتظارات فعالان زنجیره فولاد را تحت تأثیر قرار داده است.
از سوی دیگر محدودیت عرضه در بورس کالا نیز به تقویت انتظارات افزایشی کمک کرده است. کاهش عرضه باعث شده بخشی از فعالان بازار با هدف پوشش ریسک افزایش هزینهها و احتمال کاهش تولید در ماههای آینده به سمت خرید و انبارش محصول حرکت کنند.
ارز همچنان متغیر کلیدی بازار
در شرایط فعلی نرخ ارز همچنان یکی از مهمترین متغیرهای اثرگذار بر بازار داخلی فولاد است. افزایش نرخ ارز از یک سو هزینه مواد اولیه و تولید را تحت تأثیر قرار میدهد و از سوی دیگر انتظارات تورمی را تقویت میکند.
همین مسئله موجب شده رفتار معاملهگران به سمت خرید احتیاطی حرکت کند. در صورت افزایش بیشتر نرخ ارز موجودیهایی که با قیمتهای فعلی خریداری شدهاند میتوانند از منظر حفظ ارزش دارایی برای صاحبان آنها جذابتر شوند. در مقابل اگر نرخ ارز تثبیت شود و همزمان عرضه در بازار افزایش یابد امکان کاهش هیجان خرید و آرامتر شدن معاملات وجود دارد.
خطر رکود در پس رشد قیمتها
یکی از چالشهای اصلی بازار این است که افزایش قیمتها در شرایط ضعف مصرف میتواند بهجای رونق پایدار، به کاهش بیشتر معاملات منجر شود. اگر صادرات فولاد با محدودیت مواجه شود و همزمان مصرف داخلی نیز رشد نکند احتمال شکلگیری مازاد عرضه افزایش خواهد یافت.
از این نظر رشد قیمت در برخی بخشهای بازار داخلی الزاماً به معنای بهبود تقاضا نیست و باید میان افزایش قیمت ناشی از رشد هزینهها و افزایش قیمت ناشی از رونق مصرف تفاوت قائل شد.
در بازار جهانی نیز تداوم ضعف تقاضا، بیکاری و کاهش مصرف خانوارها از جمله عواملی است که میتواند فشار رکودی را افزایش دهد. توسعه هوش مصنوعی و اتوماسیون نیز ساختار اشتغال و تولید را در بسیاری از اقتصادها تغییر داده است که این موضوع در صورت کاهش اشتغال بدون ایجاد تقاضای جدید، میتواند بر مصرف اثر بگذارد.
در این چهارچوب، مسیر آینده بازار فولاد به مجموعهای از عوامل از جمله وضعیت تقاضای جهانی، قیمت انرژی و مواد اولیه، نرخ ارز، سطح عرضه داخلی، صادرات و سیاستهای تجاری وابسته است. برای بازار ایران نیز نحوه سیاستگذاری در بورس کالا و میزان آزادی عمل عرضهکنندگان میتواند بر شدت نوسانات قیمتی اثرگذار باشد.
برآیند تحولات هفته گذشته نشان میدهد بازار داخلی در کوتاهمدت همچنان تحت تأثیر انتظارات تورمی و محدودیت عرضه قرار دارد اما ضعف تقاضای جهانی و احتمال کاهش مصرف، ریسک رکودی را در افق میانمدت بالا نگه داشته است. در چنین شرایطی افزایش قیمت بدون پشتوانه مصرف واقعی میتواند بهجای رونق زنجیره فولاد صرفاً به جابهجایی موجودیها و افزایش هزینه تولید و مصرف منجر شود.
