سهم صفر روسیه در بازار آهن اسفنجی؛ سقوط کمسابقه واردات در اروپا
در دو ماه نخست سال ۲۰۲۶، واردات آهن اسفنجی اتحادیه اروپا با افتی بیسابقه مواجه شد و نسبت به مدت مشابه سال قبل ۶۸ درصد کاهش یافت و به ۱۳۰ هزار و ۵۰۰ تن رسید. آمریکا و لیبی همچنان در میان تأمینکنندگان اصلی قرار دارند، هرچند حجم واردات از هر دو کشور نیز کاهش نشان میدهد.
به گزارش پایگاه خبری «معدن نامه» در ماههای ژانویه و فوریه ۲۰۲۶، فولادسازان اتحادیه اروپا واردات آهن اسفنجی (DRI) را نسبت به مدت مشابه سال ۲۰۲۵ حدود ۶۸ درصد کاهش دادند و این میزان به ۱۳۰ هزار و ۵۰۰ تن رسید. این آمار بر اساس محاسبات مرکز GMK و با استناد به دادههای یورواستات اعلام شده است.
در این دوره، ایالات متحده اصلیترین تأمینکننده آهن اسفنجی برای اتحادیه اروپا بود و ۶۶ هزار و ۶۳۰ تن از این محصول را به بازار اروپا ارسال کرد که نسبت به مدت مشابه سال قبل حدود ۶ درصد کاهش نشان میدهد. تقریباً تمام این حجم به اتریش صادر شد؛ بهطوریکه واردات اتریش به ۶۳ هزار و ۶۲۰ تن رسید که در مقایسه با سال گذشته ۲۴.۴ درصد رشد داشته است.
همچنین حدود ۲۷ هزار و ۸۰۰ تن آهن اسفنجی از لیبی به اتحادیه اروپا وارد شد که نسبت به ژانویه تا فوریه سال گذشته ۶۸.۴ درصد کاهش داشته است. تمام این محموله به اسپانیا ارسال شد. این در حالی است که سال گذشته فولادسازان اسپانیایی تنها ۹ هزار و ۳۶۰ تن آهن اسفنجی از لیبی وارد کرده بودند که رشد سالانه ۱۹۷ درصدی را نشان میدهد.

ادامه روند نزولی واردات در ابتدای ۲۰۲۶
بر اساس این گزارش، واردات آهن اسفنجی اتحادیه اروپا در ژانویه ۲۰۲۶ حدود ۷۱ هزار و ۳۲۰ تن برآورد شد که نسبت به مدت مشابه سال قبل ۷۱.۵ درصد کاهش و نسبت به ماه قبل نیز ۵۵.۸ درصد افت داشته است. این روند نزولی در ماه فوریه نیز ادامه یافت و حجم واردات به ۵۹ هزار و ۱۹۰ تن رسید.
یادآور میشود که در مجموع سال ۲۰۲۵، اتحادیه اروپا واردات آهن اسفنجی را نسبت به سال قبل از آن ۲۰ درصد کاهش داد و به ۲.۲۰۳ میلیون تن رساند. این در حالی است که در سال ۲۰۲۴ واردات این محصول با رشد ۱۶.۹ درصدی نسبت به سال قبل همراه بود.
روند واردات آهن اسفنجی در اتحادیه اروپا طی سالهای ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ تا حد زیادی بازتابدهنده تغییر مسیرهای تأمین و همچنین شرایط ضعیف بازار فولاد اروپا بوده است. رشد واردات در سال ۲۰۲۴ تا حدی ناشی از دسترسی بیشتر به آهن اسفنجی و آهن بریکت گرم (HBI) روسیه در چارچوب سهمیههای انتقالی اتحادیه اروپا بود. این سهمیهها در سال ۲۰۲۴ حدود ۱.۱۴ میلیون تن تعیین شده بود، اما برای سال ۲۰۲۵ به ۶۵۱ هزار و ۹۰۰ تن کاهش یافت.
افت تقاضا و تولید فولاد در اروپا
با این حال، در سال گذشته واردات این محصول تحت تأثیر کاهش تقاضای فولاد در اتحادیه اروپا افت کرد؛ بهگونهای که مصرف واقعی فولاد در این منطقه برای سومین سال متوالی کاهش یافت و تولید فولاد نیز به ۱۲۶.۲ میلیون تن رسید.
در عین حال، ساختار تأمین نیز به تدریج در حال تغییر است؛ بهطوریکه اتحادیه اروپا بهطور فزایندهای در حال جایگزینی عرضه روسیه با واردات از کشورهایی مانند ونزوئلا، ایالات متحده و لیبی است. با این وجود، این جایگزینی هنوز بهطور کامل انجام نشده و حتی در سال ۲۰۲۵ نیز روسیه همچنان یکی از بزرگترین تأمینکنندگان آهن اسفنجی در بازار اروپا باقی مانده بود. با این حال، از سال ۲۰۲۶ واردات آهن اسفنجی و HBI روسیه بهطور کامل متوقف شده و انتظار میرود روند گرایش بازار اروپا به سمت تأمینکنندگان جایگزین در سالهای آینده تشدید شود.