آهن اسفنجی و فولاد در آستانه زیان‌ دهی

به گزارش پایگاه خبری معدن نامه، وی گفت: ادامه روند ناترازی انرژی می‌تواند بحران‌هایی همچون تعدیل نیروی انسانی برای کاهش هزینه‌ های ثابت، بروز تبعات اجتماعی گسترده و حتی ورشکستگی صنایع فولادی را به همراه داشته باشد.

متن یادداشت به شرح زیر است:

در سال‌های اخیر، تأمین انرژی به جدی‌ترین چالش پیش‌روی تولید در کشور تبدیل شده است و نبود یک برنامه جامع در حوزه انرژی، از جمله رشد فزاینده ناترازی در بخش برق و گاز و همچنین افزایش نرخ حامل‌ های انرژی، صنعت فولاد کشور را با زیان‌ ها و چالش‌ های جدی مواجه کرده است. این وضعیت نگرانی مدیران فولادی را نسبت به ایفای تعهدات در بازارهای داخلی و خارجی افزایش داده است.

هزینه‌های انرژی در بخش صنعت طی سالیان اخیر رشد قابل توجهی داشته است؛ به‌طوری که تعرفه برق و گاز 3 برابر شده است. این امر باعث رشد بهای تمام‌شده تولید در صنایع فولادی و به تبع آن افزایش 2 برابری بهای تمام شده محصولات فولادی در همین سال‌ها شده است. با این حال، نرخ جهانی فولاد در سال‌های اخیر رشد چندانی نداشته و همین موضوع سودآوری این صنعت را کاهش داده و به مرز زیان رسانده است.

تولید آهن اسفنجی نیز از افزایش تعرفه‌ های انرژی، به‌ویژه گاز، مستثنی نبوده است. با توجه به ماهیت آهن اسفنجی، گاز به‌عنوان خوراک اصلی کارخانجات احیا، افزایش هزینه گاز موجب شده سهم آن در بهای تمام‌ شده تولید از حدود ۱۲ درصد به بیش از ۲۵ درصد برسد. در نتیجه، سود حاصل از فروش به دلیل رشد ناچیز قیمت آهن اسفنجی به‌شدت کاهش یافته است.

با چند برابر شدن هزینه گاز، این مؤلفه کلیدی دیگر نمی‌تواند به‌طور غیرمستقیم و پنهان در ضریب نمایشی قیمت آهن اسفنجی لحاظ شود. گاز باید همانند سایر مواد اولیه و انرژی برق در فرمول قیمت‌ گذاری دیده شود. بنابراین، قیمت پایه آهن اسفنجی در بورس کالا باید شامل بخش مشخصی برای هزینه گاز باشد. در غیر این صورت، تعیین غیرشفاف قیمت گاز و بی‌توجهی به اثر آن در بهای تمام‌شده، فشار تورمی و زیان اقتصادی تولیدکنندگان را افزایش خواهد داد.

از سوی دیگر، ناترازی انرژی در حوزه گاز طی پاییز و زمستان علاوه بر توقف واحدهای تولید آهن اسفنجی و همچنین به دلیل کمبود سوخت نیروگاه‌ ها، منجر به ناترازی برق و توقف واحدهای فولادسازی نیز شد و کاهش تولید فولاد را به دنبال داشت. با توجه به محدودیت‌ های انرژی در تمام فصول و تولید کمتر از ۷۰ درصد ظرفیت اسمی، محصولات فولادی عملاً به دلیل تحمیل هزینه‌های ثابت بالا در فصول ناترازی، فاقد توجیه اقتصادی و زیان‌ده شده‌اند.

ادامه این روند می‌تواند بحران‌ هایی همچون تعدیل نیروی انسانی برای کاهش هزینه‌ های ثابت، بروز تبعات اجتماعی گسترده و حتی ورشکستگی صنایع فولادی را به همراه داشته باشد.

مهندس محمد شهبا
معاون بهره برداری شرکت جهان فولاد سیرجان