نسخه تازه برای کشف ذخایر معدنی؛ بخش خصوصی پای کار بیاید
به گزارش پایگاه خبری «معدن نامه»، رییس سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور همچنین توسعه ژئوفیزیک هوایی، بهره‌گیری از فناوری‌های نوین و تدوین چارچوب‌های جدید برای اکتشافات عمیق را از اولویت‌های کشور عنوان کرد.
فاطمی عقدا در چهارمین کنفرانس تخصصی اکتشاف ذخایر معدنی، با اشاره به محدودیت‌های ساختاری دستگاه‌های دولتی در حوزه اکتشاف، اظهار کرد: ظرفیت دولت در این بخش محدود است و با توجه به کمبود منابع مالی و نیروی انسانی، تصدی‌گری دولتی یکی از چالش‌های اصلی کشور در مسیر توسعه اکتشافات معدنی به شمار می‌رود.
وی با بیان اینکه سازمان زمین‌شناسی با امکانات و بودجه محدود به‌تنهایی قادر نیست هم‌پای بخش صنعت حرکت کند، افزود: عقب‌ماندگی موجود در حوزه اکتشاف، تا حد زیادی ناشی از همین مسئله است و لازم است نقش بخش خصوصی در این عرصه به‌درستی تعریف و بازتعریف شود.
فاطمی عقدا تأکید کرد: دولت باید در جایگاه سیاست‌گذار، حمایت‌گر و پذیرنده ریسک سرمایه‌گذاری عمل کند تا زمینه برای ورود بخش خصوصی و تحقق منافع اقتصادی فراهم شود.
به گفته وی، در مراحل اولیه شناسایی، دولت می‌تواند نقش تسهیل‌گر را ایفا کند و بخشی از ریسک‌های آغازین را بر عهده بگیرد.
فاطمی عقدا با اشاره به اهمیت ژئوفیزیک هوایی در اکتشافات معدنی گفت: این روش به‌ویژه در مناطق وسیع، صعب‌العبور و دارای پوشش‌های پیچیده، امکان برداشت سریع‌تر داده‌ها، کاهش هزینه‌ها و شناسایی لایه‌های اطلاعاتی متعدد را هم‌زمان فراهم می‌کند.
رییس سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور نمونه اجرای این روش در استان آذربایجان شرقی را یادآور شد و گفت این طرح منجر به شناسایی ۱۱۴ محدوده امیدبخش در قالب ۳۵ پهنه اکتشافی شده است.
وی همچنین به افزایش کیفیت داده‌های اکتشافی و کاهش فاصله خطوط برداشت اشاره کرد.
فاطمی عقدا در ادامه از برنامه‌های ژئوفیزیک زمینی عمیق خبر داد و گفت: این مطالعات به شناخت ویژگی‌های پوسته زمین کمک می‌کند و بر اساس برنامه‌ریزی انجام‌شده، قرار است در قالب یک برنامه چهار ساله، امکان مطالعه اعماق پوسته و دستیابی به تصویری روشن‌تر از ساختار زمین‌شناسی کشور فراهم شود.
او همچنین با اشاره به اهداف راهبردی در اجرای ماده ۴۸ برنامه هفتم توسعه، از تدوین چارچوب ارزیابی وضعیت اکتشافات مواد معدنی راهبردی کشور، بررسی تجربه کشورهای پیشرو، شناسایی شکاف‌های زیرساختی، فناورانه، داده‌ای، نهادی و حقوقی، و نیز اولویت‌بندی فناوری‌های نوین اکتشاف متناسب با شرایط ایران خبر داد.
به گفته وی، این پروژه که توسط پژوهشکده علوم زمین در حال انجام است، در نهایت به تدوین بسته‌ای از راهکارهای حمایتی، سیاستی، حقوقی و فناورانه برای توسعه اکتشافات عمیق منجر خواهد شد.
فاطمی عقدا همچنین استفاده از فناوری‌های ماهواره‌ای، پهپادی، سنجش‌ازدور، داده‌های طیفی و هوش مصنوعی را از محورهای مهم تحول در اکتشاف دانست و تصریح کرد: بهره‌گیری از این فناوری‌ها می‌تواند شناسایی الگوهای پنهان، تحلیل روابط پیچیده میان داده‌های زمین‌شناسی و ژئوشیمیایی، و تهیه نقشه‌های پتانسیل معدنی را با دقت و سرعت بیشتری ممکن کند.
