دلایل روند رو به رشد قیمت مواد ناریه / تاثیر کمبود مواد ناریه بر عملکرد معادن

مواد ناریه از مواد اصلی مورد استفاده در فعالیت معادن هستند. بهای این محصول در سال‌های اخیر 700 برابر افزایش داشته و هم‌زمان کیفیت آن نیز افت قابل توجهی یافته است. همین موضوع نیز به اعتراض فعالان بخش معدن و به‌ویژه بهره‌برداران معادن کوچک و متوسط، منجر شده است. این فعالان معدنی خواستار تعیین فرمولی مشخص برای پیش‌بینی قیمت این مواد شده‌اند. در همین‌حال انتظار می‌رود کیفیت مواد ناریه تحویلی به صنایع نیز بررسی شود. سید حجت زینلی عضو هیات مدیره انجمن مس ایران در این گفت‌وگو از چالش‌های پیش روی فعالان بخش معدن با توجه به رشد قابل توجه بهای مواد ناریه گفته است.

 مهندس زینلی از دلایل روند رو به رشد قیمت مواد ناریه چنین گفت: کشور در سال‌های اخیر با بحران ناترازی انرژی مواجه شده است. هر ساله بر شدت این بحران افزوده می‌شود و تاثیر منفی بسزایی بر عملکرد صنایع و کسب‌وکارها دارد. این ناترازی بر عملیات تولید پتروشیمی شیراز نیز تاثیر منفی داشته و زمینه افت تولید نیترات آمونیاک به‌عنوان ماده اولیه آنفو را فراهم کرده است. به این ترتیب مراحل تولید مواد ناریه با چالش مواجه شده و روند فعالیت معادن، عملا متوقف شده است. در حال حاضر با توجه به قطع گاز مجدد پتروشیمی شیراز و عدم تولید نیترات آمونیوم، عرضه و فروش آنفو تا اطلاع ثانوی متوقف‌شده است، بدون تردید این کمبود زمینه توقف فعالیت معادن را فراهم می‌کند و خسارات مضاعفی را به فعالان این بخش، تحمیل خواهد کرد.

فعال حوزه معدن و صنایع معدنی با اشاره با تاثیر کمبود مواد ناریه بر عملکرد معادن گفت: کمبود مواد ناریه برای تمام معادن به صورت یکسان رخ نداده است. قطعا برخی معادن ذخیره مواد ناریه دارند و می‌توانند تداوم فعالیت خود را برای یک بازه زمانی مدیریت کنند. اما بسیاری از معادن به دلایل متعدد امکان انبار و ذخیره مواد ناریه را نداشته‌ و اکنون در صف خرید آنفو مانده‌اند. این کمبود به توقف فعالیت معادن منجر شده است. امیدواریم دولت تدابیر لازم را در خصوص عدم توقف تولید نیترات آمونیوم به عنوان یک محصول استراتژیک به کار گیرد تا این کمبود در زمان کوتاهی مرتفع شود.

 وی با اشاره به اقدامات بخش خصوصی برای مدیریت این کمبود و همچنین راهکارهای غلبه بر گرانی آن اذعان داشت: در آخرین جلسه شورای گفت‌وگوی دولت و بخش خصوصی که با حضور وزرای اقتصاد و جهاد کشاورزی برگزار شد، به موضوع افزایش قیمت ۷۰۰ درصدی، انحصار در تولید و حمل‌ونقل و کاهش کیفیت مواد ناریه پرداخته و از دولتمردان خواسته شد که به این موضوع رسیدگی شود. گفتنی است اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران نیز با درخواست پیوسته، تشکیل کارگروهی تخصصی برای  رسیدگی به این مساله را ضروری دانسته است.  

مهندس زینلی گفت: در برنامه هفتم توسعه برای رشد 13 درصدی بخش معدن، هدف‌گذاری شده است. بااین‌وجود موانع متعدد بسیاری در مسیر فعالیت معادن به چشم می‌خورد که عملا فعالیت معادن را به توقف می‌کشاند. در چنین فضایی طبعا نمی‌توان به رشد اقتصادی امید داشت. به‌عنوان نمونه فعالان بخش معدن در ماه‌های گذشته با کمبود جدی انرژی مواجه بوده‌اند که عملا تولید آنها را محدود یا حتی متوقف کرده است. در همین‌حال باید خاطرنشان کرد که در چند ماه گذشته متاسفانه کمبود و یا نبود گازوئیل مصرفی در معادن، برنامه‌ریزی تولید را برای معادن بسیار با مشکل مواجه کرده است. سهمیه‌ گازوئیل به شدت کاهش پیدا کرده و سهمیه اندک اعلامی نیز با تاخیر زیاد به معادن تحویل می‌شود که منجر به افت فعالیت معدنکاری و یا تعطیلی معادن شده است. گازوئیل سوخت مورد نیاز ماشین آلات معدنی، اعم از بیل مکانیکی، کامیون، دامپتراک و سایر تجهیزات در معادن است که کمبود آن معدنکاران را در فرایند استخراج با مشکل مواجه کرده است. رفع مشکلات و کاستی‌های یاد شده باید در اولویت عملکردی سیاست‌گذاران باشد.