۱۵ سال رصد انتشار کربن در فولاد مبارکه؛ مزیتی مهم در مسیر کربن‌زدایی صنعت فولاد
به گزارش پایگاه خبری «معدن نامه»، به نقل از مدیریت ارتباطات گروه فولاد مبارکه؛ فولاد مبارکه با بیش از ۱۵ سال حضور مستمر در برنامه اقدام اقلیمی انجمن جهانی فولاد (worldsteel)، از شرکت‌های باسابقه در زمینه پایش و گزارش‌دهی انتشار CO₂ در صنعت فولاد جهان به شمار می‌رود.
برنامه اقدام اقلیمی انجمن جهانی فولاد با ارائه شاخص‌های شدت انتشار در سطح سایت و شرکت، امکان ارزیابی عملکرد شرکت‌های فولادی در مدیریت انتشار کربن و گازهای گلخانه‌ای و مقایسه آن با میانگین جهانی را فراهم می‌کند. جمع‌آوری منظم داده‌های انتشار، یکی از الزامات اصلی برای شناخت وضعیت موجود و برنامه‌ریزی برای کاهش انتشار در مسیر کربن‌زدایی صنعت فولاد است.
بیش از ۱۵ سال داده‌برداری مستمر
برنامه جمع‌آوری داده‌های CO₂ انجمن جهانی فولاد از سال ۲۰۰۸ با هدف ایجاد چارچوبی یکپارچه برای جمع‌آوری، ارزیابی و مقایسه داده‌های انتشار گازهای گلخانه‌ای در صنعت فولاد راه‌اندازی شد.
سالانه بیش از ۲۰۰ شرکت در فرآیند جمع‌آوری داده‌های این برنامه مشارکت می‌کنند و فولاد مبارکه نیز طی بیش از ۱۵ سال گذشته، داده‌های انتشار خود را به‌صورت مستمر ارائه کرده و پس از تأیید، گواهی مشارکت دریافت کرده است.
تداوم این فرآیند، مجموعه‌ای از داده‌های تاریخی را در اختیار فولاد مبارکه قرار داده است که می‌تواند برای بررسی روند شدت انتشار، ارزیابی آثار اقدامات بهره‌وری انرژی و شناسایی زمینه‌های بهبود مورد استفاده قرار گیرد. این سابقه داده‌ای، یکی از پایه‌های مهم تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی مبتنی بر شواهد در حوزه کاهش انتشار کربن محسوب می‌شود.
به‌روزرسانی روش‌شناسی در سال ۲۰۲۴
روش‌شناسی مورد استفاده در این برنامه بر استاندارد ISO 14404 استوار است و برای محاسبه و مقایسه شدت انتشار CO₂ در فرآیند تولید آهن و فولاد، تفاوت فرآیندهای تولید و مرزهای گزارش‌دهی را در نظر می‌گیرد.
در به‌روزرسانی سال ۲۰۲۴، تغییراتی با هدف افزایش دقت و شفافیت گزارش‌دهی و بهبود قابلیت مقایسه عملکرد شرکت‌های فولادی اعمال شد.
یکی از این تغییرات، فراهم شدن امکان گزارش‌دهی گسترده‌تر درباره انتشارهای غیرمستقیم زنجیره ارزش در قالب دامنه ۳ (Scope 3) است. این دسته از انتشارها خارج از کنترل مستقیم شرکت رخ می‌دهند و می‌توانند فعالیت‌هایی مانند حمل‌ونقل، تأمین مواد اولیه و برخی فعالیت‌های بالادستی و پایین‌دستی زنجیره ارزش را دربر گیرند.
تغییر مهم دیگر، تعریف مرز جدیدی برای محاسبات با عنوان «فولاد خام بالادستی» است که امکان تفکیک فرآیند تولید فولاد خام از فعالیت‌های پایین‌دستی نظیر نورد گرم، نورد سرد، گالوانیزه و ورق رنگی را فراهم می‌کند.
این تغییرات به شرکت‌هایی که از نظر دامنه فعالیت‌های تولیدی با یکدیگر تفاوت دارند، امکان می‌دهد عملکرد انتشار خود را با مبنایی دقیق‌تر و قابل مقایسه‌تر ارزیابی کنند و اثر تفاوت مرزهای عملیاتی بر نتایج مقایسه کاهش یابد.
داده‌های کربن؛ زیرساخت تصمیم‌گیری برای کربن‌زدایی
تداوم حضور فولاد مبارکه در برنامه اقدام اقلیمی انجمن جهانی فولاد، در کنار اقدامات این شرکت در زمینه بهره‌وری انرژی، توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر و مدیریت انتشار گازهای گلخانه‌ای، بخشی از رویکرد این شرکت برای حرکت به سمت تولید پایدار و کاهش ردپای کربن در زنجیره فولاد است.
از این منظر، سابقه بیش از ۱۵ ساله در ثبت و گزارش‌دهی داده‌های انتشار، علاوه بر ایفای نقش در شفافیت اقلیمی، یک ظرفیت اطلاعاتی برای شرکت ایجاد کرده است؛ ظرفیتی که امکان تحلیل روندها، شناسایی نقاط قابل بهبود و ارزیابی اثربخشی اقدامات کاهش انتشار را بر مبنای داده‌های مستمر فراهم می‌کند.
در شرایطی که الزامات و انتظارات جهانی برای کاهش انتشار کربن در صنعت فولاد در حال افزایش است، برخورداری از داده‌های قابل اتکا و سابقه‌دار می‌تواند یکی از پیش‌نیازهای برنامه‌ریزی برای کاهش انتشار و ارتقای عملکرد زیست‌محیطی شرکت‌های فولادی باشد.
