اختلال در زنجیره فولاد، ترمز تولید خودرو را کشید
آسیب به زیرساختهای فولادی کشور در پی درگیریهای اخیر، زنجیره تأمین صنعت خودرو را با اختلال مواجه کرده و همزمان با تشدید مشکلات نقدینگی، چشمانداز کاهش تولید و افزایش قیمتها را پررنگتر کرده است.
احسان رنجبران_ پایگاه خبری «معدن نامه»: اختلال در تولید فولاد بهدنبال حملات اخیر به برخی واحدهای بزرگ تولید فولاد از جمله در اصفهان و خوزستان، به یکی از مهمترین چالشهای پیش روی صنعت خودرو تبدیل شده است. فولاد بهعنوان ماده اولیه اصلی در تولید بدنه و قطعات فلزی، نقشی کلیدی در تداوم فعالیت خودروسازان دارد و هرگونه وقفه در تأمین آن، کل زنجیره تولید را تحت تأثیر قرار میدهد.
در همین زمینه احمدرضا رعنایی رئیس هیئتمدیره انجمن قطعهسازان استان مرکزی با اشاره به تبعات این وضعیت هشدار داده و میگوید: انفجار در کارخانه فولاد مبارکه و پتروشیمی ماهشهر بخش قابل توجهی از زنجیره تأمین خودروسازی کشور را دچار تنش خواهد کرد.
وی با تأکید بر محدود بودن ذخایر مواد اولیه میافزاید: قطعهسازان به دلیل مشکلات نقدینگی، ذخایر کافی در انبارها ندارند و به نظر میرسد صنعت خودرو حداقل در شش ماه نخست سال با افت چشمگیر تولید مواجه شود.
رعنایی همچنین با برآوردی از آینده تولید تصریح میکند: در صورت عدم بروز چالشهای جدید، کاهش ۵۰ درصدی تولید قابل پیشبینی است و در شرایط فعلی تنها میتوان بخشی از ظرفیت تولید را حفظ کرد.
فولاد عامل تعیینکننده در قیمت و تولید
محمدرضا نجفیمنش رئیس انجمن قطعهسازان خودرو نیز با تأکید بر اثر مستقیم این تحولات بر بازار خودرو میگوید: خروجی این اتفاقات کاهش تولید خودرو و به تبع آن رشد احتمالی قیمت در بازار است.
وی با اشاره به مشکلات ساختاری صنعت خودرو توضیح میدهد: خطوط تولید با مشکل نقدینگی شدید مواجهاند و معوقات تأمین قطعات گاهی به بیش از ۱۲۰ روز میرسد.
به گفته نجفیمنش حل این مشکل نقش کلیدی در بازگشت تولید به شرایط عادی دارد: اگر منابع مالی لازم تزریق شده و پرداختها منظم شود، تولید به مسیر پایدار باز میگردد.
روایت متفاوت از امکان جایگزینی فولاد
در مقابل برخی کارشناسان نگاه متفاوتی به شدت بحران دارند. ابراهیم شجاعت کارشناس صنعت خودرو معتقد است: فولاد مورد استفاده در صنعت خودرو در بازار جهانی کمیاب نیست و میتوان آن را جایگزین کرد.
وی با اشاره به تجربههای گذشته میافزاید: خودروسازان پیش از این نیز در دورههای مشابه، از طریق واردات نیاز خود را تأمین کردهاند و روند تولید متوقف نشده است.
با این حال وی تأکید میکند که چالش اصلی در این مسیر، تأمین ارز و زمانبر بودن واردات است.
مدیریت دولتی برای مهار بحران
همزمان با این تحولات، سیاستگذاران با تمرکز ثبت سفارشها در فولاد مبارکه و محدودسازی صادرات ورق، تلاش کردهاند جریان تأمین داخلی را کنترل کند. این اقدام اگرچه زمان انتظار را افزایش میدهد، اما از نگاه فعالان بازار میتواند امنیت تأمین را تضمین کرده و از شکلگیری تقاضای هیجانی جلوگیری کند.
همچنین صفر شدن صادرات ورق فولادی در مقطع فعلی بهعنوان ابزاری برای مهار تورم در صنایع پاییندست ارزیابی میشود. این تصمیم با وجود کاهش درآمد ارزی، از جهش قیمت در بازارهایی مانند خودرو جلوگیری میکند.
بازار در وضعیت رکود تورمی
بازار خودرو نیز هماکنون در شرایطی از بلاتکلیفی قرار دارد. افزایش محدود قیمتها در کنار کاهش حجم معاملات، نشانهای از ورود بازار به فاز رکود تورمی است.
در این خصوص شجاعت میگوید: در هفتههای اخیر میانگین قیمت خودروها حدود ۱۰ درصد افزایش یافته، اما حجم معاملات کاهش پیدا کرده و بسیاری از خریداران در انتظار ثبات بازار هستند.
چشمانداز پیش رو
برآیند این تحولات نشان میدهد صنعت خودرو در کوتاهمدت با کاهش تولید و فشار هزینهای مواجه خواهد بود. در عین حال تداوم این شرایط به عواملی همچون مدیریت تأمین فولاد، بهبود وضعیت نقدینگی و ثبات سیاستهای اقتصادی وابسته است.
کارشناسان معتقدند عبور از این بحران نیازمند مجموعهای از اقدامات هماهنگ از افزایش ظرفیتهای داخلی فولادسازی و حمایت مالی از تولیدکنندگان گرفته تا استفاده هدفمند از واردات برای جبران کمبودهاست. در غیر این صورت اختلال در زنجیره تأمین میتواند به چالشی پایدار برای صنعت خودرو تبدیل شود.