آیا فــولاد قربانی گــاز می شود؟

به گزارش پایگاه خبری معدن‌نامه، با شروع شش ماهه دوم سال و نزدیک شدن فصل سرما نگرانی مجموعه های فولادی برای تامین گاز بیشتر از قبل شده است. این در حالی است که برخی از واحدهای تولید در شهریورماه و با گذر از فصل بحران قطعی برق، با همت پرسنل و مدیریت و برنامه ریزی دقیق سعی بر جبران کاهش تولید ناشی از کمبود برق و تحقق هدفگذاری برنامه تولیدی را داشتند و حالا باید خود را برای کمبود گاز در فصل سرما آماده کنند.
شاید سرنخ اصلی این مشکل به سیاست گذاری های اشتباه در برنامه های توسعه ای بازگردد. زمانی که اجرای برنامه تولید ۵۵ میلیون تن فولاد با توجه به در اختیار داشتن ذخایر بسیاری از سنگ آهن، ذخایر گازی و نیروی انسانی ارزان قیمت در دستور کار قرار گرفت، کمتر کسی پیش بینی می کرد که بحران گاز در اندک سال های مانده تا تحقق این برنامه بتواند مشکل ساز شود.
عدم توسعه متوازن در زنجیره ارزش درست در این نقطه توانست گریبان گیر این صنعت و سرمایه گذاری های صورت گرفته شود. اتفاقی که در صورت عدم شناسایی راهکارهای اجرایی فوری،می تواند کاهش نیروی انسانی در برخی واحدهای تولیدی را نیز به همراه داشته باشد.
حدود ۲۵ میلیارد دلار در زنجیره فولاد ایران سرمایه گذاری شده است و این سرمایه گذاری بزرگ را نمی توان نادیده گرفت و به دلیل عدم توسعه در بخش تولید گاز،این حجم از سرمایه گذاری را از توجیه اقتصادی خارج کرد.
در این میان سوال اصلی آن است که چرا توسعه زیرساختهای گازی و توسعه پارس جنوبی به موازات پروژه های صنعتی نیازمند به گاز پیش نرفته است، آیا وزارت نفت در این راستا همسو و هم جهت با وزارت صنعت، معدن و تجارت پیش نرفته یا آنکه مسائلی همچون تحریم در این مورد اثر گذار بوده است؟

متاسفانه امروز صنعت فولاد در بحث نیاز به گاز در وضعیت اورژانسی قرار گرفته و زمستان پیش رو می تواند بار دیگر واحدهای فولادی را با مشکلات جدی همراه کند. در نتیجه وزارت صنعت،معدن و تجارت نیازمند اجرای برنامه ای مشخص در چندین فاز است که بتواند از این بحران عبور کند. البته نکته مهم آن است که باید هم زمان با اجرای برنامه ها تعامل با وزارت نفت و توسعه در بخش گاز کلید زده شود.
شاید در شرایط فعلی و برای جلوگیری از کاهش زمان قطعی گاز اولین گام، بحث فرهنگ سازی هم در واحدهای صنعتی و هم در بخش خانگی است. متاسفانه در سال های اخیر شکل گیری الگوی نادرست مصرف توانست سهم بخش خانگی در مصرف گاز در زمستان را افزایش دهد. این در حالی است که واحدهای صنعتی در اقتصاد کشور نقش مهمی داشته و هر روز توقف تولید می تواند خسارت های بسیاری را وارد کند. به عنوان مثال با توقف تولید در خطوط فولادی علاوه بر جا ماندن از مراحل تولید گاهاً خطوط و تجهیزات نیز می تواند با مشکل همراه شود. همچنین با کاهش تولید میزان درآمد زایی شرکت ها تحت تاثیر قرار گرفته و همین موضوع می تواند برای سهام داران مشکل ایجاد کند. گاهاً نیز برخی واحدها مجبور خواهند شد تا برای جبران کاهش فروش از برخی هزینه ها در بخش های دیگر کم کنند.
اما با فرهنگ سازی و ایجاد الگوی مصرف درست می توان تا حدودی این موضوع را جبران کرد، اتفاقی که در کشورهای اروپایی شاهد هستیم در حالی که بسیاری از این کشورها مجبور به واردات گاز هستند. در نتیجه فرهنگ سازی در کنار ارتقای تکنولوژی های خطوط تولید برای کاهش مصرف گاز می تواند به کمک واحدهای فولادی بیاید.

اما در اقدامی دیگر که می تواند در دسته اقدامات ضربتی قرار بگیرد باید به فکر واردات گاز بود تا بتوان به صورت مقطعی این بحران را حل کرد. فراموش نکنیم ۵۵ روز قطع گاز صنعت فولاد سبب میشود که ۱۲ تا ۱۴ درصد از برنامه تولید فولاد به تعویق افتاده و صادرات را کاهش دهد. کاهش صادرات می تواند ثبات در بازار صادراتی را تحت الشعاع قرار دهد، اتفاقی که شاید جبران آن سخت تر از واردات گاز باشد. برخی واحدهای فولادی در تلاش هستند تا با واردات گاز از این بحران عبور کنند.
اما موضوع دیگر سرمایه گذاری در حوزه گاز است. امروز ۴۰ میلیارد دلار برای سرمایه گذاری در حوزه گاز نیاز است و در این رابطه حداقل ۲۰میلیارد دلار سرمایه گذاری برای پایداری وضع موجود لازم است که دولت می تواند در این زمینه، بخش خصوصی را با خود همراه کند. البته این موضوع در بازه ۳- ۴ سال آینده می تواتد گره گشای مشکل شود اما اجرایی شدن آن الزامی است.
همانطور که اشاره شد در شرایط اضطراری امروز صنعت فولاد نیازمند حمایت وزارت صنعت، معدن و تجارت و تعامل هرچه بیشتر این وزارتخانه با وزارت نفت است در غیر این صورت با توجه به کمبود برق در تابستان، کمبود گاز نیز میتواند تحقق برنامه های تولیدی سال را با مشکل همراه کند. این موضوع در نهایت به ضرر اقتصاد و واحدهای فولادی فعال است. درواقع تامین گاز یکی از شریانهای اصلی حیات در واحدهای فولادی است، اگر وزارت صمت امروز گره از این مشکل باز نکند، صنعت فولاد قربانی کمبود گاز می شود.

.

.

.

.

.

.

.

.

.