آبی که در استان کرمان طلا می‌شود!

به گزارش پایگاه خبری معدن‌نامه به نقل از  ایسنا، مقادیر متوسط جهانی درصد مصرف بخش صنعت را از کل میزان آب مصرفی ۲۰ درصد اعلام شده که البته با توجه میزان توسعه یافتگی کشورها، آمار به شدت متفاوت است.

در ایران سهم صنایع از کل میزان آب مصرفی کشور، حدود ۲.۵ درصد ذکر شده است که اگر درست باشد در مقایسه با کشورهای توسعه یافته نظیر کانادا که ۸۰ درصد از کل آب مصرفی صرف صنایع می شود، بسیار ناچیز است.

توزیع جغرافیایی و مکان‌یابی صنایع در کشور ما با محوریت آب صورت نگرفته است و همین امر موجب شده است که علیرغم پایین بودن سهم این بخش نسبت به متوسط جهانی، باز هم مشکلات و موانع بسیاری در تأمین منابع آبی لازم برای بخش صنعت مشاهده شود.

بخش صنعت مصرف کننده ۳.۳ درصد آب کرمان است

طبق گفته مهدی طبیب زاده رئیس اتاق بازرگانی کرمان، سهم صنعت از مصرف آب استان حدود ۳.۳ درصد است بنابراین از ۶ میلیارد مترمکعب آبی که در کرمان مصرف می شود، تقریبا ۲۰۰ میلیون مترمکعب آن در بخش صنعت مصرف می شود.

او می افزاید: در استان کرمان سهم مصرف آب در بخش صنعت ۳.۳ درصد، در بخش شرب و عمومی ۹.۷ درصد و ۸۷ درصد در بخش کشاورزی بوده این در حالی است که در کشور سهم صنعت ۲.۵ درصد، عمومی و شرب ۹ درصد و کشاورزی ۸۸.۵ درصد است اما میزان متوسط مصرف جهانی آب در بخش صنعت ۲۰ درصد، در بخش شرب ۱۰ درصد و در بخش کشاورزی ۷۰ درصد است.

به اعتقاد رئیس اتاق بازرگانی کرمان باتوجه به وضعیت منابع آبی و موقعیت جغرافیایی ایران، مصرف آب در کشور غیرمنطقی است و مصرف سرانه ۲۲۴ لیتر در شبانه روز در کشوری با اقلیم خشک را رقم بالایی تلقی می کند زیرا مصرف سرانه آب در کشورهای پرآبی همچون؛ آلمان ۱۲۹ لیتر در شبانه روز، فرانسه ۱۳۹ لیتر در شبانه روز و ایتالیا ۲۱۳ لیتر در شبانه روز است.

کرمان سالانه ۱۱۵ درصد آب های زیرزمینی را استحصال می کند

 آب‌های زیرزمینی یکی از مهم‌ترین منابع آبی محسوب می‌شود و برای حیات انسانی و هم‌چنین توسعه اقتصادی در مناطق خشک و نیمه خشک همانند ایران ضروری می‌باشند. تا قبل از دهه ۱۳۲۰ بهره‌بردای از منابع آب زیرزمینی توسط سامانه‌های بومی به ‌نام قنات صورت می‌گرفت. در حال حاضر حدود ۴۱۰۰۰ رشته قنات در کشور ثبت شده است. با این حال طی دوره ۱۳۹۳-۱۳۵۰ تعداد چاه‌های ایران به ‌شدت افزایش یافت به ‌گونه‌ای که تعداد چاه‌های کشور از ۴۷۰۰۰ حلقه به بیش از ۷۸۹۰۰۰ حلقه رسیده است.

طبیب زاده، نرم استفاده از منابع تجدیدناپذیر آب در استان کرمان را بسیار خطرناک دانست و بیان کرد: میانگین سالانه استفاده از منابع استحصالی در جهان ۴۰ درصد بوده این درحالی است که در ایران این رقم ۹۰ درصد و متاسفانه در استان کرمان ۱۱۵ درصد می باشد که یک فاجعه محسوب می شود.

او می گوید: ۶.۵ درصد آب کشور در کرمان مصرف می شود درحالی که سهم این استان که ۱۱ درصد مساحت کشور را در برگرفته، از GDP کشور ۳.۴ درصد بوده که این نشان دهنده بهره ور نبودن اقتصاد کرمان است.

زنگ هشدار آب باید در کرمان به صدا در بیاید

کرمان بعد از استان های خوزستان، فارس و خراسان جنوبی در جایگاه چهارم به لحاظ میزان مصرف آب در کشور دارد و زنگ هشدار باید به صدا در بیاورید؛ این بخش دیگر از سخنان رئیس اتاق بازرگانی کرمان بود.

او با اشاره به بحث چالشی تولید ۱۰ میلیون تن فولاد در استان کرمان عنوان کرد: براساس گزارش مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی، به ازای هر تن فولاد حدود ۲۸ متر مکعب آب مصرف می شود که از این ۲۸ مترمکعب ۲۵ مترمکعب آن هدر می رود و میزان مصرف آب در صنعت فولاد ایران تقریبا ۳ برابر نرم جهانی است.

طبیب زاده با ابراز تاسف از اینکه به آب به عنوان کالایی باارزش نگریسته نمی شود، می گوید: برای تولید هر تن سیمان ۰.۵ تا ۱ مترمکعب آب مصرف می شود که اگر قیمت واقعی آب (۳ دلار) را حساب کنیم، پول آب از قیمت سیمان بیشتر خواهد شد. همچنین میزان مصرف آب در تولید هر تن طلا ۵ برابر نرم جهانی است. اما مس سرچشمه میزان مصرف آب در تولیدات خود را تقریبا به میانگین جهانی رسانده است.

به گفته او طلا، مس، فولاد، آلومینیوم و سیمان به ترتیبت صنایعی هستند که بیشترین مصرف آب را دارند و میزان مصرف آب در فولاد استان کرمان نسبت به کشور کمتر است.

به نظر رئیس اتاق بازرگانی کرمان، صنعت گرچه توجه جدی به بهینه سازی آب نکرده اما دین خود را به منابع آبی استان ادا کرده است و بخشی از نیاز آبی خود را از طریق بازیافت آب و انتقال آب از دریا تامین کرده و می کند اظهار داشت: صنعت گرچه هنوز با نرم جهانی فاصله زیادی دارد و باتوجه به اینکه آب بسیار ارزشمند و مایه حیات است اما نسبت به سایر بخش ها بازدهی بیشتری داشته است.

اصلاح یک بند قانونی، ۸ خط انتقال آب از دریا را به نفع کرمان می کند

تاکید طبیب زاده بر تجدید نظر اساسی در مصرف منابع آب استان کرمان است و در ادامه درباره طرح انتقال آب از خلیج فارس نیز می گوید: طول خط انتقال آب۸۲۰ کیلومتر (از بندرعباس تا چادرملو) است خوشبختانه هنوز ظرفیت مصرف در حد ۱۵۰ میلیون مترمکعب در صنعت وجود ندارد و بخشی از منابع آب آزاد است لذا دو خط انتقال ویژه برای تامین آب شرب شهر کرمان به مقدار ۳۰ میلیون مترمکعب در حال اجراست که تا پایان امسال به اتمام می رسد و خط دیگری نیز برای تامین آب شرب شهر یزد در دست اقدام است.

طبیب زاده با بیان این مطلب که ۲۳ هزار میلیارد تومان برای اجرای این خط انتقال هزینه شده است لذا آب بسیار گرانی محسوب می شود، ادامه داد: در حال حاضر ۱۰۰ میلیون مترمکعب برای مصرف صنعت در مناطق گل گهر، سرچشمه و چادرملو و ۵۰ میلیون مترمکعب دیگر آن برای تامین آب شرب شهرهای کرمان و یزد استفاده می شود و مقرر شده در حد ۲۰ میلیون مترمکعب برای پروژه های صنعتی بردسیر از این آب منتقل شود.

براساس مطالعات اتاق بازرگانی کرمان، ۲۰ درصد آبی که در دشت های سیرجان و رفسنجان می باشد هیچ ثمری در تولید ندارد و فقط برای حفظ مالکیت زمین مصرف می شود که با اصلاح یک بند قانون حدود یک میلیارد و ۲۰۰ میلیون مترمکعب آب را می توان صرفه جویی کرد و این معادل ۸ خط انتقال آب از خلیج فارس به کرمان است.

به گفته رئیس اتاق بازرگانی خوشبختانه بستر اجرای خط دوم انتقال نیز فراهم شده است اما در حال حاضر خط انتقال کنونی جوابگوی نیاز صنعت این سه منطقه را تامین می کند.

او اظهار کرد: مردم نسبت به مصرف آب شرکت های بزرگ حساس هستند بنابراین شرکت های بزرگ باید توجه کنند که مصرف شان بهینه باشد و همچنین در دنیا رقابت وجود دارد لذا باید قیمت تمام شده خود را پایین بیاورند بنابراین باید قیمت آب را کاهش دهند و ملاحظات زیست محیطی و الزامات قانونی نیز وجود دارد.

آیا طرح های جدید فولادی در کرمان می توان اجرا کرد؟

به اعتقاد طبیب زاده، با وضعیت فعلی منابع آبی اجرای طرح های فولادی بیش از این در استان دیگر صلاح نیست زیرا با هر مترمکعب آب تصفیه شده دریا سه برابر آن، شورآبه به دریا تزریق می شود.

او می افزاید: با توجه به وجود تعداد زیادی چاه غیرمجاز در استان کرمان که بهره ور نیستند می توان با تعامل با دستگاه حاکمیت از طریق چاه های غیرمجاز یا چاه های کشاورزی غیربهره ور، «بازار آب» راه اندازی و آبی که از این طریق صرفه جویی می شود در بخش صنعت استفاده کرد.

به نظر رئیس اتاق بازرگانی کرمان باید رزرو آب برای شرب استان در آینده دیده شود و بر این اساس تصمیم برای بودن یا نبودن فولاد در استان گرفته شود.

او در ادامه می گوید: تکیه بر منابع معدنی و فیزیکی دیگر عاقلانه نیست و فراتر از صنعت باید فکر کنیم و متاسفانه براساس روش های موجود، آینده استان کرمان، صرفا متکی بر منابع معدنی شده است و بدانید این معادن یا از نظر اقتصادی دیگر به صرفه نیستند و یا تمام می شوند و اگر زنجیره های دانشی در این خصوص پیاده نکرده باشیم قطعا در آینده نزدیک با مشکل مواجه می شویم بنابراین باید فکر کنیم که کرمان ۲۰ سال آینده چگونه خواهد بود؟ با همفکری همه مسئولین استان در حال طراحی مدلی هستیم که ۲۰ سال آینده استان را به گونه ای طراحی کنیم که کرمان در غیاب معادن و منابع معدنی، بتواند روی پای خود بایست.

به گفته طبیب زاده میزان مصرف آب شرب کل کشور با میزان مصرف آب در بخش کشاورزی استان کرمان برابری می کند و باتوجه به اینکه از کشاورزی نمی توان فاصله گرفت باید کشاورزی را بهره ور کرد.

.

.

.

.

.

.

.