بومی‌سازی سامانه کنترل نظارتی و جمع‌آوری داده‌ها (SCADA) در شرکت فولاد مبارکه
وی با اشاره به اینکه همه این سازندگان به‌دلیل تحریم، از فروش محصولات به‌روز خود به فولاد مبارکه امتناع می‌ورزیدند و در صورت تحویل نیز دانش فنی مربوطه را در حد اپراتوری سیستم منتقل می‌کردند، تصریح کرد: این امر تبعات سنگینی در زمان بهره‌برداری و نگهداری دربرداشت؛ همان‌طور که در تجارب قبلی، اسکادای نصب‌شده مربوط به شرکت زیمنس، به‌دلیل عدم تحویل نسخه نصبی و همچنین عدم پشتیبانی فنی سازنده، به چند حادثه منجر به توقف و خسارت مالی نواحی تولیدی انجامید. با اتکا به تجربه چندین‌ساله نگهداری و تعمیرات سیستم‌های قدیمی و دانش فنی شکل‌گرفته در فولاد مبارکه، اعم از مهندسی کارخانه و ناحیه انرژی و سیالات، پس از بررسی حدوداً چهارساله سیستم‌های خارجی و داخلی در دسترس، تصمیم بر این شد که سیستم اسکادا با تکیه‌بر دانش داخلی و با مشارکت متخصصان شرکت ایریسا و فولاد مبارکه بومی‌سازی گردد.
کارشناس طراحی برق، اتوماسیون، الکترونیک و مخابرات واحد مهندسی کارخانه فولاد مبارکه خاطرنشان کرد: با حمایت مدیران و مسئولین مربوطه، پس از طی مذاکرات فنی و قراردادی مفصل و مشخص ساختن چارچوب اصلی نیازها و موارد فنی، قرارداد این پروژه در فروردین‌ماه سال ۱۳۹۷ تحت نظارت مدیریت مهندسی کارخانه، ابلاغ و در آبان ماه ۱۴۰۱ با صرفه‌جویی بالغ‌بر ۴ میلیون یورویی، تحویل موقت گردید.
ابراهیم‌نژاد افزود: سایر واحدهای هلدینگ فولاد مبارکه نیز به این محصول خصوصاً در سطح مدیریت انرژی (آب، برق، گاز) و همچنین مانیتورینگ و نظارت خطوط تولید و پشتیبانی نیاز دارند؛ ازاین‌رو آمادگی مشاوره فنی و همکاری در نصب و راه‌اندازی آن توسط تیم فنی فولاد مبارکه (ناحیه انرژی و سیالات، مهندسی کارخانه و شرکت ایریسا) وجود دارد. ضمن اینکه به‌دلیل سرمایه‌گذاری اولیه صورت‌گرفته جهت تولید این محصول، انجام موفقیت‌آمیز تست‌های سرد و گرم، تجربه موفق در بهره‌برداری از سیستم، کاهش هزینه‌ها و اطمینان حداکثری، امکان به‌کارگیری سیستم بومی‌سازی‌شده در سایر واحدهای هلدینگ و حتی سایر صنایع کشور نیز میسر است که البته در این راستا، ایجاد کارگروهی متشکل از اعضای پروژه و نمایندگان هلدینگ فولاد مبارکه می‌تواند راه‌گشا باشد.
تولید این نرم‌افزار موجب خودکفایی واقعی فولاد مبارکه و به‌نوعی کلیه صنایع کشور در زمینه دانش فنی پیاده‌سازی و همچنین پشتیبانی محصول استراتژیک نرم‌افزاری شده است
رضا ایمانیان، مهندس فرایند انرژی و سیالات دفتر فنی ناحیه انرژی و سیالات نیز در این باره گفت: این پروژه در چارچوب استاندارد IEEE C37.1 تعریف شد و طبق استانداردهای فنی مانند IEC 61970، IEC60870-104 و… شکل گرفت و به‌دلیل ناشناخته بودن بعضی از ابعاد فنی پروژه و تغییراتی در محدوده و ابزارهای موردنیاز سیستمی با تلاش و پیگیری‌های مستمر در بخش‌های مختلف ازجمله پیاده‌سازی پروتکل IEC60870-104، افزونگی در سطوح مختلف، پیاده‌سازی مدل و معماری امنیت و پیاده‌سازی پایگاه داده و مدل‌های مدیریت انرژی، سرانجام بر اساس شرایط فنی قرارداد اجرا و پس از انجام تست‌های فنی و امنیتی لازم، موفق به اخذ گواهینامه فنی از پژوهشگاه نیرو و گواهینامه امنیت سایبری از افتا (سازمان فناوری اطلاعات ایران برای برقراری و توسعه شبکه رایانه‌ای کشور یا امنیت فضای تولید و تبادل اطلاعات) گردید.
ایمانیان خاطرنشان کرد: به‌جرئت می‌توان گفت تولید این نرم‌افزار موجب خودکفایی واقعی فولاد مبارکه و به‌نوعی کلیه صنایع کشور در زمینه دانش فنی پیاده‌سازی و همچنین پشتیبانی محصول استراتژیک نرم‌افزاری شده و با نصب در سایت‌های توزیع برق، توزیع سیالات، محیط‌زیست و تعمیرات مرکزی فولاد مبارکه، بالغ‌بر ۴ میلیون یورو صرفه‌جویی ارزی در پی داشته است. با توجه به اینکه نرم‌افزار تولیدشده به‌صورت ماژولار است، جهت پیاده‌سازی در واحدها و صنایع مختلف و براساس کاربرد مدنظر، قابل تنظیم و استفاده خواهد بود.
امکان هرگونه ارتقا و توسعه در راستای افزایش ظرفیت تولید و رسیدن به ظرفیت ۱۰ میلیون تن در فولاد مبارکه وجود دارد.
سیدعلی کافی موسوی، کارشناس تعمیرات برق، اتوماسیون و ابزار دقیق واحد توزیع برق هم اظهار داشت: به‌دلیل چالش‌های فنی موجود حین پیاده‌سازی این سیستم بر روی سیستم‌عامل لینوکس، این محصول ابتدا در نسخه مبتنی بر ویندوز، در واحدهای توزیع برق و توزیع سیالات نصب شد و مورد بهره‌برداری قرار گرفت و با بررسی ریسک راه‌اندازی و بهره‌برداری، ضریب اطمینان برای توسعه سیستم از این طریق افزایش یافت. سپس با بررسی‌های فنی صورت‌گرفته و درخصوص تغییر بستر از ویندوز به لینوکس و انجام تست‌های لازم، تغییر لازم انجام گرفت و جایگزین نسخه قبلی شد. جهت اطمینان از عملکرد این سیستم، تست‌های مفصل آفلاین و آنلاین صورت گرفت و مشکلات و مسائل مربوطه مشخص و رفع شد.
وی با بیان اینکه در حال حاضر فاز دوم ارتقای این نرم‌افزار و افزودن بخش‌های مدیریت انرژی شامل تحلیل شبکه و توازن بار و… نیز در دست پیگیری و اقدام است، تصریح داد: با توجه به خودکفایی در تولید این محصول و دسترسی کامل به کدهای نرم‌افزار، امکان هرگونه ارتقا و توسعه در راستای افزایش ظرفیت تولید و رسیدن به ظرفیت ۱۰ میلیون تن در فولاد مبارکه وجود دارد.
مسئول اجرای این پروژه در پایان از حمایت‌های مؤثر معاونان بهره‌برداری، طرح و توسعه، تکنولوژی و مدیران مهندسی کارخانه، انرژی و سیالات رؤسای واحد توزیع برق، دفتر فنی تولید ناحیه، طراحی برق و اتوماسیون و همچنین مدیران و کارشناسان فنی شرکت ایریسا خصوصاً در بخش تله‌متری و اسکادای این شرکت که با تلاش بی‌وقفه خود موجب دست‌یابی به این موفقیت مهم و خودکفایی در زمینه این محصول استراتژیک شده‌اند تشکر و قدردانی کرد.
.
.
.
.
